Hai nữ tu tại Haiti bị sát hại

Hai nữ tu Dòng thánh Têrêsa tại Haiti đã bị các băng đảng võ trang sát hại, trong tình trạng hỗn độn và bất an tại nước này.

G. Trần Đức Anh, O.P. | RVA

Hai nữ tu là chị Evanette Onezaire và Jeanne Voltaire đã bị ám sát hôm 31 tháng Ba vừa qua, tại Mirebalais thuộc tỉnh Trung Haiti, cách thủ đô Port-au-Prince khoảng 60 cây số, mặc dù có sự can thiệp của các lực lượng an ninh của chính phủ tại thành phố này.

Thủ phạm vụ sát nhân là liên minh “Vivre Ensemble”, Sống chung, quy tụ các băng đảng bất lương võ trang. Dân chúng kinh hoàng và tiếp tục rời bỏ thành phố chạy về các làng lân cận. Ngoài hai nữ tu, làn sóng bạo lực còn làm cho ba người khác bị sát hại.

Đức cha Max Leroy Mésidor, Tổng giám mục Giáo phận thủ đô, xác nhận vụ sát hại hai nữ tu. Hồi năm 2022, một nữ tu khác là chị Luisa Dell’Orto cũng đã chịu chung số phận, sáu nữ tu khác bị bắt cóc, rồi được trả tự do hồi tháng Giêng năm ngoái (2024).

Mirebalais là một thành phố có khoảng 200 ngàn dân cư và nhóm băng đảng “Sống chung” sát hại hai nữ tu, như một hành vi trả đũa chống lại toan tính của Hội đồng chính phủ lâm thời Haiti bài trừ các băng đảng bất lương. Nhóm này đã tấn công nhà tù Mirebalais giải thoát cho ít nhất là 500 tù nhân. Theo tờ “Haiti Thời Báo” (Haiti Times) ở địa phương, trong cuộc đụng độ với cảnh sát quốc gia Haiti, đã có ít nhất 30 thành viên băng đảng bị giết.

Mirebalais được coi là một trung tâm rất quan trọng ở Haiti, vì tại đây có Bệnh viện Đại học, một nhà thương tân tiến nhất nước, có khả năng săn sóc mỗi ngày cho khoảng 1.000 bệnh nhân. Thành này cũng giữ một vị trí quan trọng về chiến lược, là nơi giao nhau giữa hai trục lộ chính của Haiti: một đường dẫn tới bờ biển phía bắc của Haiti và một đường dẫn tới Cộng hòa Dominicana.

Từ lâu, bạo lực đã gây cảnh đổ máu ở Haiti và ông Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc đã kêu gọi gia tăng sự hỗ trợ của cộng đồng quốc tế để tái lập an ninh, bảo vệ dân chúng và kiến tạo những điều kiện cần thiết hầu tái lập dân chủ tại nước này. Nhưng những thông tin do ông William O’Neil, đại diện Liên Hiệp Quốc về nhân quyền tại Haiti, dường như không cho thấy có nhiều hy vọng trong lĩnh vực này. Ông nói: “Hiện nay không có những lối ra, lối vào thủ đô của Haiti, ngoại trừ bằng trực thăng. Các băng đảng bất lương kiểm soát hoàn toàn nhiều khu phố, giết người, hãm hiếp, đốt phá nhà cửa, trường học và thánh đường”.

Haiti tiếp tục ở trong tình trạng vượt ra ngoài sự kiểm soát của chính quyền. Vì thế, hôm mùng 02 tháng Tư vừa qua, hàng ngàn người đã xuống đường ở Port-au-Prince để phản đối và đòi chính quyền liên minh do Alix Didier Fils-Aimé lãnh đạo từ chức. Họ cáo buộc ông không có khả năng mang lại an ninh cho đất nước.

Cảnh sát đã thẳng tay đàn áp những người biểu tình và tạo nên những bạo động mới, trong đó có những cuộc tấn công trụ sở của Thủ tướng và Hội đồng chuyển tiếp. Theo con số của Liên Hiệp Quốc, từ tháng Bảy năm ngoái đến tháng Hai năm nay (2025), có hơn 4.200 người Haiti bị sát hại, và 6.000 người khác phải chạy trốn, bỏ lại gia cư của họ.