Tại Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV lưu tâm đến các vấn đề xã hội

BUENOS AIRES, Argentina — Ngày 8 tháng 11, ngày đầu tiên hiện diện tại Argentina, Đức Thánh Cha Lêô XIV đã đề cập đến tình trạng tội phạm, bất bình đẳng kinh tế và sự phân cực chính trị, cùng nhiều vấn đề khác, trong bài diễn văn trước Tổng thống Javier Milei và các vị chức sắc.

Ông Milei tự nhận mình là người theo chủ nghĩa “tư bản vô chính phủ”. Các chính sách thắt lưng buộc bụng của ông từng vấp phải sự phê bình từ các giám mục Công giáo Argentina. Dù không trực tiếp chỉ trích tổng thống, Đức Thánh Cha đã có bài diễn văn mang nội dung chính trị rõ nét nhất tính đến thời điểm này trong chuyến tông du Nam Mỹ, khởi đầu ngày 6 tháng 11 tại Uruguay và sẽ kết thúc ngày 16 tháng 11 tại Peru.

Mở đầu, Đức Thánh Cha khẳng định ngài đến Argentina “với tư cách một mục tử”. Tuy nhiên, Giáo hội mong muốn “đề nghị với những người đảm nhận trách nhiệm công quyền một sứ điệp được gợi hứng từ Tin Mừng, nhằm bảo vệ phẩm giá của mỗi người, sự hòa hợp giữa các công dân và công ích”.

Đức Thánh Cha lưu ý đến một số vấn đề xã hội phổ biến, trong đó có an ninh công cộng.

“Tội phạm có tổ chức, các đường dây buôn người, nạn buôn bán vũ khí và ma túy, cùng với tham nhũng, đều làm suy yếu sự gắn kết xã hội, kích động bạo lực và làm thất thoát những nguồn lực cần thiết cho công ích”, ngài nói.

Tội phạm bạo lực là một mối quan ngại cấp bách trên toàn khu vực. Theo một báo cáo của Liên Hiệp Quốc, tỷ lệ giết người tại châu Mỹ Latinh và vùng Caribe năm 2023 cao nhất thế giới, gần gấp bốn lần mức trung bình toàn cầu.

Đề cập đến vấn đề bất bình đẳng, Đức Thánh Cha nhấn mạnh cần nỗ lực bảo đảm “để tăng trưởng kinh tế cũng mang lại lợi ích cho những người chịu thiệt thòi. Ở đây, tôi nghĩ đến những gia đình đang đối diện với một tương lai bấp bênh, những người thất nghiệp, những người cao tuổi đã cống hiến cho xã hội suốt bao năm, và tất cả những ai dù làm việc vất vả vẫn phải chật vật đáp ứng các nhu cầu của gia đình”.

Ngài cũng nhắc đến hoàn cảnh những người trẻ buộc phải di cư để tìm kiếm cơ hội.

“Một quốc gia phải nghiêm túc tự hỏi mình đã thiếu sót ở đâu, khi những người trẻ phải rời bỏ quê hương mới có thể thực hiện ước mơ”, Đức Thánh Cha nói.

Đức Thánh Cha cũng đề cập đến sự phân cực chính trị như một mối đe dọa đối với nền dân chủ, một xu hướng được ghi nhận rộng rãi tại châu Mỹ Latinh và nhiều nơi khác.

Theo ngài, nền dân chủ được củng cố “nhờ sự sẵn lòng lắng nghe, việc sử dụng ngôn từ cách cẩn trọng, sự kiên nhẫn tìm kiếm đồng thuận và khả năng nhìn nhận những người có suy nghĩ khác mình là những người đồng hương cùng chia sẻ một tương lai chung. Nhờ đó, một bầu khí tin tưởng được hình thành, giúp xã hội giải quyết những khác biệt mà không quên những điều gắn kết mọi người với nhau”.

Trong chiến dịch tranh cử tổng thống, ông Milei từng thể hiện phong cách quyết liệt, cầm cưa máy để minh họa cho chủ trương cắt giảm ngân sách chính phủ. Ông cũng từng dùng những lời lẽ miệt thị Đức Giáo hoàng Phanxicô, người đồng hương Argentina, trong đó có cách gọi ngài là một “kẻ cánh tả bẩn thỉu”. Tuy nhiên, sau đó ông cho biết đã đích thân xin lỗi Đức Phanxicô.

Chúa nhật vừa qua, trong bài phát biểu ngay trước diễn văn của Đức Thánh Cha Lêô XIV, Tổng thống đã ca ngợi vị giáo hoàng quá cố là “một nhân vật xuất chúng, người đã truyền cảm hứng cho tất cả chúng ta bằng lòng nhân ái, bất kể chúng ta theo tín ngưỡng nào. Một con người vô cùng quảng đại mà tôi đã vinh dự được gặp gỡ trực tiếp”.

Mở đầu diễn văn của mình, Đức Thánh Cha Lêô XIV cũng tưởng nhớ vị tiền nhiệm, nhắc lại rằng trong nhiều năm, Giáo hội hoàn vũ đã “lắng nghe tiếng nói của một vị giáo hoàng người Argentina”. Ngài đồng thời kêu gọi các nhà lãnh đạo đất nước dành chỗ cho những người con chưa chào đời.

Các nhà ngoại giao cùng giới lãnh đạo dân sự và chính trị Argentina hiện diện đã nhiều lần ngắt lời Đức Thánh Cha bằng những tràng pháo tay nồng nhiệt và tiếng reo tán thưởng, gợi lên bầu khí của một nghị trường hay một đại hội chính trị.

Trước đó, cũng trong ngày Chúa nhật, Tổng thống Milei đã đón Đức Thánh Cha tại sân bay và hội kiến riêng với ngài tại Casa Rosada, trụ sở chính phủ, trước khi hai vị lần lượt đọc diễn văn.

Chuyển ngữ từ ewtnnews