Đức Thánh cha thành lập và bổ nhiệm giám mục mới tại Trung Quốc

Hôm ngày 10 tháng Chín vừa qua, Phòng Báo chí Tòa Thánh cho biết Đức Thánh cha Lêô XIV đã bãi bỏ Giáo phận Tây Loan Tử (Xiwanzi) và Tuyên Hóa (Xuanhua), đồng thời ngài thành lập Giáo phận Trương Gia Khẩu (Zhangjiakou), Tỉnh Hà Bắc và bổ nhiệm giám mục đầu tiên cho giáo phận này.

Thông cáo nói rằng: “Với ước muốn thăng tiến việc mục vụ cho đoàn chiên Chúa và đáp ứng hữu hiệu hơn thiện ích thiêng liêng của dân, ngày 08 tháng Bảy năm 2025, Đức Thánh cha Lêô XIV đã quyết định bãi bỏ, tại Hoa Lục, hai Giáo phận Tuyên Hóa và Tây Loan Tử đã được Đức Giáo hoàng Piô XII thành lập ngày 11 tháng Tư năm 1946, đồng thời Đức Thánh cha thành lập Giáo phận mới Trương Gia Khẩu, là giáo phận thuộc hạt của Bắc Kinh và có Trụ sở Giám mục tại Nhà thờ Chính tòa Trương Gia Khẩu.

Thông cáo cũng cho biết các khu vực của giáo phận mới, theo đó có một khu vực được nhập vào Tổng Giáo phận Bắc Kinh, trong khi một thành phố khác được nhập vào Giáo phận Tể Ninh (Jining).

Như thế, địa giới của Giáo phận Trương Gia Khẩu phù hợp với địa giới của thủ phủ Trương Gia Khẩu và có diện tích tổng cộng hơn 36.500 cây số vuông, với dân số hơn bốn triệu người, trong đó có khoảng 85.000 tín hữu Công giáo được 89 linh mục phục vụ.

Thông báo nói thêm rằng ngày 10 tháng Chín, đã diễn ra lễ tấn phong giám mục cho cha Giuse Vương Chấn Quý (Wang Zhengui), người đã được Đức Thánh cha bổ nhiệm làm Giám mục Giáo phận Trương Gia Khẩu, sau khi đã có sự phê chuẩn ứng viên trong khuôn khổ hiệp định tạm thời giữa Tòa Thánh và Cộng hòa nhân dân Trung Quốc.

Đức cha Giuse Vương Chấn Quý sinh ngày 19 tháng Mười Một năm 1962. Năm 1988, sau bốn năm theo học tại Chủng viện tỉnh Hà Bắc, và thực tập mục vụ hai năm tại giáo xứ Qujizhuang, thầy được chịu chức linh mục ngày 24 tháng Năm năm 1990 cho Giáo phận Hiến Huyện (Xianxian), và được bổ làm cha sở giáo xứ nơi cha đã thực tập trước đó. Tiếp theo đó, cha làm việc mục vụ trong Giáo phận Tuyên Hóa.

Nhận định của Asia News

Hãng tin Asia News, của Hội Giáo hoàng Truyền giáo Pime, truyền đi ngày 10 tháng Chín vừa qua, cho biết: Đức cha Lý Sơn (Li Shan), Tổng giám mục Bắc Kinh, kiêm Chủ tịch Hội Công giáo Yêu nước, đã chủ phong trong buổi lễ cùng với hai vị phụ phong, là Quách Kim Tài (Guo Jincai), Giám mục Giáo phận Thường Đức (Chengde), Đức cha Phùng Tân Mão (Feng Xinmao), Giáo phận Hành Thủy (Hengshui).

Hiện diện trong thánh lễ, cũng có ba giám mục khác, hơn 50 linh mục của tỉnh Hà Bắc cùng khoảng 300 nam nữ tu và giáo dân đã tham dự.

Việc bổ nhiệm Đức cha Vương Chấn Quý không phải chỉ là một bước sắp xếp lại địa giới hành chính các giáo phận – điều vốn đã xảy ra ở nhiều nơi khác – nhưng còn mang ý nghĩa sâu xa hơn. Việc giải thể các Giáo phận Tuyên Hóa và Tây Loan Tử cũng được coi như một thông điệp gửi đến các cộng đoàn “hầm trú” tại Hà Bắc, nơi vẫn có các vị giám mục riêng.

Giáo phận Tuyên Hóa từng do Đức cha Augustino Thôi Thái (Agostino Cui Tai), 75 tuổi, coi sóc. Ngài được tấn phong giám mục phụ tá năm 2013 do Đức cha Tôma Triệu Khắc Huân (Thomas Zhao Kexun), qua đời năm 2018. Vì từ chối gia nhập Hội Công giáo Yêu nước, Đức cha Thôi chưa bao giờ được chính quyền công nhận và nhiều lần bị áp đặt các biện pháp hạn chế để ngăn cản thi hành sứ vụ.

Thông cáo của Tòa Thánh hôm ngày 10 tháng Chín vừa rồi không đề cập đến Đức cha Thôi Thái, nhưng thư mời gửi cho hàng giáo sĩ Hà Bắc cho biết, ngày 12 tháng Chín sẽ có một buổi lễ chia tay “nghỉ hưu” cho ngài. Cùng ngày đó cũng sẽ diễn ra lễ nhậm chức của Đức cha Giuse Mã Nghiên (Ma Yanen), nguyên Giám mục Tây Loan Tử, nay được bổ nhiệm làm Giám mục phụ tá Trương Gia Khẩu.

Hiển nhiên, Đức Thánh cha Lêô XIV muốn tiếp tục định hướng xây dựng sự hiệp nhất của Giáo hội tại Trung Quốc qua các bổ nhiệm giám mục. Tuy nhiên, số phận của những linh mục vẫn theo lương tâm mà từ chối đăng ký với các cơ quan chính thức của nhà nước Trung Quốc – và của các tín hữu gắn bó với họ – vẫn chưa rõ ràng.