Đức Thánh Cha Lêô XIV: Thánh Tâm Chúa Giêsu dạy chúng ta biết yêu thương

Trong Thánh lễ cử hành tại Sân vận động Gran Canaria vào thứ Năm, ngày 11 tháng 6, Đức Thánh Cha Lêô XIV khẳng định rằng tình yêu của Chúa Kitô không chỉ dừng lại ở việc nâng đỡ những người bị tổn thương, nhưng còn giúp họ tìm lại sự tự tin, phẩm giá và niềm hy vọng.

Trong bài giảng, Đức Thánh Cha nói rằng tình yêu Thiên Chúa được biểu lộ nơi “nhân tính của Đấng Cứu Thế và trong những rung động của Thánh Tâm cực thánh Người” là một tình yêu “bất biến và trung thành, ngay cả khi phải đối diện với sự hiểu lầm và khước từ, nỗi sợ hãi, buồn đau và những kháng cự của con người.”

Ngài giải thích rằng Thiên Chúa “yêu thương” dân Người và “luôn luôn, cách trọn vẹn và không ngừng, mong muốn điều thiện hảo cùng hạnh phúc viên mãn cho chúng ta.” Đáp lại tình yêu ấy, mỗi Kitô hữu được mời gọi yêu mến Thiên Chúa và phục vụ những người anh chị em mà Người đặt trên đường đời chúng ta.

Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng đây không phải là một đòi hỏi áp đặt từ bên ngoài, bởi vì tình yêu vốn thuộc về chính bản tính con người; đúng hơn, đó là điều kiện giúp con người đạt tới sự viên mãn của chính mình.

Ngài nói rằng tình yêu phát xuất từ Thánh Tâm Chúa Kitô “vượt xa” việc chỉ nâng đỡ những người yếu đuối, dễ bị tổn thương hay sa ngã. Tình yêu ấy còn dấn thân giúp mỗi người “không chỉ tồn tại, nhưng còn tìm lại niềm tin nơi bản thân, đứng dậy bước tiếp, phát triển và sinh hoa kết trái.” Và chúng ta chỉ có thể phản chiếu trung thành tình yêu ấy khi biết sống khiêm nhường như chính Chúa Giêsu.

Đáp lại tình yêu bằng tình yêu

Suy tư của Đức Thánh Cha được khởi đi từ các bài đọc phụng vụ của Thánh lễ.

Từ sách Đệ Nhị Luật, ngài nhắc lại rằng Thiên Chúa đã tuyển chọn dân Israel không phải vì họ có đặc quyền, tài năng hay công trạng nào, nhưng hoàn toàn vì tình yêu nhưng không của Người. Và Thiên Chúa vẫn tiếp tục yêu thương họ, ngay cả khi vì sự cứng lòng mà họ không đáp lại tình yêu ấy.

Đức Thánh Cha giải thích rằng chính tình yêu vô vị lợi này là mảnh đất nuôi dưỡng ơn gọi yêu thương của chúng ta. Tình yêu ấy không dựa trên sự tính toán, cũng không chỉ là cảm xúc nhất thời hay một hình thức bác ái thuần túy. Trái lại, nó phải thấm nhập toàn bộ con người chúng ta: là ngọn lửa cho tâm hồn, ánh sáng cho trí tuệ, sức mạnh thôi thúc tự do của con người và nguồn bình an sâu thẳm.

Đồng thời, tình yêu ấy cũng cảm nhận được nỗi đau của những người đang đau khổ chung quanh mình, trở thành thao thức và ưu tư trong trái tim người tín hữu.

Tình yêu “bất biến và trung thành” nơi Thánh Tâm Chúa Giêsu mặc khải cho chúng ta con đường sự sống. Tình yêu ấy dạy chúng ta một cách sống mới, một cách tương quan mới với tha nhân, đồng thời đem lại một tiêu chuẩn mới để phân định các chọn lựa và xây dựng sự hiệp thông.

Tóm lại, Đức Thánh Cha khẳng định rằng chúng ta phải lấy tình yêu đáp lại tình yêu. Tuy nhiên, đó không phải là một tình yêu trừu tượng dành cho một Thiên Chúa vô hình. Trích dẫn Thông điệp Dilexit Nos của Đức cố Giáo hoàng Phanxicô, ngài nhắc lại rằng: “Câu trả lời tốt đẹp nhất trước tình yêu của Thánh Tâm Chúa Kitô là yêu thương anh chị em mình,” đặc biệt là những người nghèo khổ, yếu thế và không thể đền đáp lại bất cứ điều gì.

Không chỉ nâng đỡ, nhưng còn giúp người khác đứng dậy

Từ Bài đọc II, trích Thư thứ nhất của thánh Gioan, Đức Thánh Cha nhắc lại lời Kinh Thánh: “Thiên Chúa đã sai Con Một của Người đến thế gian để nhờ Người mà chúng ta được sống.”

Ngài cho biết chân lý ấy được biểu lộ cách cụ thể trong lời nói và cuộc đời của Chúa Giêsu, chẳng hạn như khi Người chữa lành người bại liệt (Mc 2,9).

Từ biến cố này, Đức Thánh Cha mời gọi các tín hữu nhận ra lời mời gọi không chỉ “ôm lấy người đau khổ bằng tình mẫu tử,” nhưng còn phải “khích lệ những người bị tổn thương đứng dậy và bước đi,” để họ có thể sống một cuộc đời tự do và xứng hợp với phẩm giá con người.

Do đó, việc phục vụ tha nhân không thể chỉ dừng lại ở sự trợ giúp vật chất, nhưng còn phải giúp họ hội nhập vào cộng đồng để phát triển toàn diện về đời sống thiêng liêng, trí tuệ và thể chất.

Qua đó, Đức Thánh Cha cũng kín đáo nhắc đến thực trạng người di dân đang đến châu Âu trong hoàn cảnh nghèo đói và dễ bị tổn thương — một vấn đề nhức nhối đặc biệt tại quần đảo Canary mà ngài đã đề cập trước đó trong ngày.

Chỉ những tâm hồn khiêm nhường mới nghe được nhịp đập của Thánh Tâm

Từ bài Tin Mừng, Đức Thánh Cha khám phá một đặc tính quan trọng khác của Thánh Tâm Chúa Giêsu: đó là sự khiêm nhường.

Ngài nói: “Thánh Tâm Chúa Giêsu là một trái tim khiêm nhường. Vì thế, những người tự cho mình là khôn ngoan, hiểu biết, những kẻ kiêu căng và tự mãn, không thể nghe được nhịp đập của trái tim ấy.”

Họ bị tiếng ồn của cái tôi lấn át và thiếu sự thinh lặng nội tâm cần thiết để lắng nghe nhịp đập âm thầm của tình yêu nơi chính mình và nơi tha nhân.

Vì thế, Đức Thánh Cha mời gọi mọi người bước xuống khỏi những bệ cao của tính kiêu ngạo, vốn tạo nên chia rẽ, để gặp gỡ nhau trong sự khiêm nhường làm cho chúng ta thực sự trở thành anh chị em của nhau.

Ngài trích dẫn vị thánh bổn mạng dòng tu của mình, thánh Augustinô:

“Nơi nào có tình yêu, nơi đó có bình an; nơi nào có khiêm nhường, nơi đó có tình yêu.”

Đức Thánh Cha giải thích rằng chỉ trong sự khiêm nhường, con người mới thật sự nhận biết mình là ai; nhờ đó mới có thể yêu thương nhau, gặp gỡ nhau, hiến trao cho nhau và tha thứ cho nhau cách chân thành.

Trở nên hiện diện sống động của Chúa giữa thế giới

Kết thúc bài giảng, Đức Giáo hoàng Lêô XIV nhắn nhủ:

“Chúng ta là sự hiện diện sống động của Chúa giữa thế giới. Vì thế, hãy luôn nhìn nhau với lòng kính trọng và tín thác. Đồng thời, với ý thức ấy, chúng ta hãy canh tân quyết tâm hoàn tất nơi chính mình, trong tình yêu, những gì còn thiếu nơi cuộc khổ nạn của Đức Kitô vì ích lợi của Hội Thánh.”

Ngài cũng cầu chúc:

“Được bừng cháy bởi tình yêu từ Thánh Tâm Người, chúng ta trở thành những người mang lòng thương xót và bình an của Chúa đến cho thế giới, để chiến tranh chấm dứt, và một nhân loại mới được lớn lên quanh chúng ta — một nhân loại đã được hòa giải trong tình yêu.”

Chuyển ngữ từ ALETEIA