Ý Nghĩa Của Từ CHRISTMAS & XMAS

Lướt qua Internet, chúng ta thấy từ quảng cáo ngày lễ đến thiệp Giáng sinh được thiết kế rất bắt mắt bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau. Trong số đó, chúng ta thấy xuất hiện lời chúc quen thuộc với cụm từ bằng Tiếng Anh như, “Merry Christmas.” Ngoài ra, trong vô vàn những lời chúc khác nhau khác, chúng ta còn thấy một lời chúc lạ khá ngắn gọn, “Merry Xmas.” Vậy, thực chất hai từ Christmas và Xmas là gì? Chúng được hình thành như thế nào?

Trước hết, từ “Christmas” xuất phát từ thuật ngữ Tiếng Anh Cổ “Cristes Maesse,” có nghĩa là “Christ’s Mass” – hoặc Christmas được ghép bởi hai chữ: Christ và Mass. Chữ Mas là chữ viết tắt của Mass (Thánh lễ). Thêm vào đó, từ “Christ” có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp “Christos”, tiếng Do thái có nghĩa là Đấng Mesia, Chúa Cứu Thế – Đấng đến giải thoái dân Do thái. Tựu chung, Christmas là thánh lễ của Chúa Kitô. Đó là ngày lễ mừng sinh nhật của Đấng Cứu Thế sinh ra tại Belem.

Thứ đến, bên cạnh Christmas, chúng ta còn thấy xuất hiện thuật ngữ Xmas. ‘Xmas’ là tên viết tắt phổ biến của từ Christmas. Sở dĩ có thuật ngữ này là vì từ Christ trong tiếng Anh có nguồn gốc từ từ Χριστός (đọc là Khrīstos) trong tiếng Hy Lạp. X là phụ âm đầu của Christ trong tiếng Hy Lạp. (X cũng là ký tự bí mật mà các Kitô thời sơ khai, sử dụng để liên lạc với nhau trong thời kỳ bách hại). Do đó, thay vì viết Christmas thì có cách viết khác là Xmas. Vậy Xmas được sử dụng từ thời gian nào? Thưa cụm từ này, có ý kiến cho rằng, nó bắt đầu được phổ biến từ thế kỷ thứ nhất (sau Kỷ Nguyên Kitô Giáo), có học giả cho rằng nó phổ biến từ thế kỷ 13. Đến khoảng thế kỷ 15, Xmas xuất hiện như một ký hiệu được sử dụng rộng rãi thay cho Christmas.

Tóm lại, hai cách dùng thuật ngữ Christmas hay Xmas đều mang một ý nghĩa chung là Lễ Mừng biến cố Chúa Kitô Giáng Sinh hay gọi tắt là Lễ Giáng Sinh. Hãy gửi lời chúc của bạn tới những người thân và bạn bè. Merry Christmas – Merry Xmas!

Vincent Tran, CSC