SSPX bác bỏ vạ tuyệt thông của Vatican, cho rằng án phạt “khách quan là bất công và vô hiệu”

VATICAN – Huynh đoàn Thánh Piô X (Society of St. Pius X – SSPX), thường được biết đến với tên gọi “nhóm Lefebvre”, đã bác bỏ sắc lệnh vạ tuyệt thông mới do Tòa Thánh ban hành sau khi nhóm này truyền chức giám mục cho bốn linh mục mà không có sự ủy nhiệm của Đức Giáo hoàng vào ngày 1/7. SSPX khẳng định các hình phạt này “khách quan là bất công và vô hiệu.”

Trong bức thư gửi Đức Thánh Cha Lêô XIV, được công bố ngày 3/7, Cha Davide Pagliarani, Bề trên Tổng quyền của SSPX, biện minh rằng việc truyền chức giám mục nói trên là “một biện pháp cực chẳng đã nhằm cứu các linh hồn giữa tình trạng hỗn loạn về tín lý và luân lý mà Hội Thánh đang phải đối diện.”

Cha Pagliarani viết:

“Chúng tôi hoàn toàn không có ý thay thế Hội Thánh. Mục đích duy nhất của chúng tôi là trung thành với Hội Thánh.”

Một phong trào gắn với Đức Tổng Giám mục Marcel Lefebvre

SSPX được Đức Tổng Giám mục Marcel Lefebvre thành lập năm 1970 nhằm duy trì phụng vụ truyền thống theo hình thức trước cuộc cải tổ sau Công đồng Vaticanô II, đồng thời tiếp tục phản đối một số giáo huấn của Công đồng liên quan đến đại kết, tự do tôn giáo và tính hiệp đoàn trong Hội Thánh.

Năm 1988, Đức Tổng Giám mục Lefebvre bị vạ tuyệt thông sau khi truyền chức giám mục, không có phép của Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, cho bốn linh mục:

• Alfonso de Galarreta (Tây Ban Nha)

• Bernard Fellay (Thụy Sĩ)

• Richard Williamson (Anh)

• Bernard Tissier de Mallerais (Pháp)

Trong nỗ lực đối thoại và hòa giải với SSPX, Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI đã bãi bỏ vạ tuyệt thông đối với bốn vị giám mục này vào năm 2009.

Hai vị là Bernard Tissier de Mallerais và Richard Williamson đã qua đời lần lượt vào các năm 2024 và 2025. Hai vị còn lại là Alfonso de Galarreta và Bernard Fellay đã tham gia nghi thức truyền chức cho bốn giám mục mới ngày 1/7, dẫn đến việc bị Tòa Thánh tuyên bố vạ tuyệt thông một lần nữa.

“Chúng tôi xin bánh nhưng lại nhận được đá”

Dựa trên đoạn Tin Mừng Lc 11,11-13, trong đó Chúa Giêsu nói về người cha biết ban điều tốt lành cho con cái, Cha Pagliarani cho rằng SSPX chỉ xin Tòa Thánh một sự cảm thông mục vụ.

Ngài viết:

“Chúng tôi đã xin bánh, nghĩa là một chút cảm thông trước một trường hợp lương tâm chân thành và một cử chỉ đầy tình phụ tử.”

Tuy nhiên, theo ngài:

“Đáng tiếc, điều chúng tôi nhận được lại là một hòn đá.”

Tiếp tục sử dụng hình ảnh Tin Mừng, Cha Pagliarani nói:

“Thay vì nhận được con cá – tức là khả năng tạm thời có được những phương thế cần thiết để tiếp tục đào tạo các linh mục tốt lành – thì đáng tiếc chúng tôi lại nhận được một con rắn.”

Và tiếp:

“Chúng tôi xin một quả trứng, với lời hứa sẽ hoàn lại ngay khi có thể… nhưng đáng tiếc, điều chúng tôi nhận được lại là một con bọ cạp.”

Theo Cha Pagliarani, truyền thống thánh mà SSPX gìn giữ “thuộc về Hội Thánh là Mẹ chúng ta.”

Khẳng định không hành động vì nổi loạn

Cha Pagliarani nhấn mạnh SSPX không bác bỏ các hình phạt của Tòa Thánh trong tinh thần chống đối hay cay đắng, nhưng coi đây là động lực để yêu mến Hội Thánh nhiều hơn.

Ngài viết:

“Chúng tôi xác tín rằng một ngày kia chính Đức Thánh Cha hoặc một trong các vị kế nhiệm ngài sẽ muốn thực hiện chương trình của Thánh Piô X: ‘Canh tân mọi sự trong Đức Kitô.’”

Theo Cha Pagliarani, đến ngày đó, Đức Giáo hoàng sẽ gặp thấy:

“Những tâm hồn Công giáo đích thực, những người chưa bao giờ xây dựng sự hiệp thông với Hội Thánh trên nền cát của những cuộc đối thoại mơ hồ, nhưng trên tảng đá là đức tin của Thánh Phêrô.”

Lời mời gọi đối thoại của Tòa Thánh không được đáp lại

Trong bức thư, Cha Pagliarani không nhắc đến những nỗ lực đối thoại mà Tòa Thánh đã kiên trì thực hiện với SSPX trong nhiều thập niên.

Các sáng kiến này bắt đầu từ triều đại Thánh Gioan Phaolô II với việc thành lập Ủy ban Ecclesia Dei, tiếp tục được thúc đẩy dưới thời Đức Bênêđictô XVI, đặc biệt qua việc bãi bỏ vạ tuyệt thông đối với bốn giám mục do Đức Tổng Giám mục Lefebvre truyền chức.

Đến thời Đức Giáo hoàng Phanxicô, Tòa Thánh còn mở rộng nhiều cử chỉ mục vụ, như nhìn nhận việc các linh mục SSPX ban Bí tích Hòa giải là thành sự và hợp pháp trong Năm Thánh Lòng Thương Xót 2016, trước khi quyết định kéo dài quy định này sau Năm Thánh.

Cha Pagliarani cũng không đề cập đến lời khẩn thiết mà Đức Thánh Cha Lêô XIV đã gửi SSPX trước lễ truyền chức giám mục.

Trong bức thư đề ngày 30/6, Đức Thánh Cha tha thiết kêu gọi:

“Trong tinh thần ấy và với tình yêu Kitô giáo chân thành, Cha khẩn khoản nài xin và hết lòng kêu gọi các con: Hãy quay trở về!”

Ngài cảnh báo rằng việc tiến hành “một hành vi ly giáo” sẽ gây tổn hại nghiêm trọng cho đời sống đức tin của các tín hữu.

Đức Thánh Cha viết:

“Cha tha thiết mời gọi các con suy xét cách nghiêm túc đến thiện ích thiêng liêng của các tín hữu, bởi vì hành vi ly giáo mà các con sắp thực hiện sẽ khiến họ không còn được lãnh nhận cách hợp pháp – và trong một số trường hợp, thậm chí không thành sự – các bí tích mà họ yêu mến và tìm kiếm để nên thánh.”

Chuyển ngữ từ ewtnnews