Thánh Mácta – Người môn đệ của Chúa

Hằng năm, vào ngày 29 tháng 7, Hội Thánh mừng kính Thánh Mácta, người môn đệ thân thiết của Chúa Giêsu. Nơi sự tận tụy của thánh nữ, chúng ta học biết đừng để những bận tâm của cuộc sống hằng ngày làm lu mờ tình yêu dành cho Thiên Chúa. Nơi lời tuyên xưng đức tin của bà, chúng ta khám phá rằng khi đặt trọn niềm tín thác vào Thiên Chúa, con người sẽ được chứng kiến những điều kỳ diệu vượt quá mọi khả năng hiểu biết và mong đợi.

Thánh Mácta trong Tin Mừng

Những gì chúng ta biết về Thánh Mácta đều được ghi lại trong các sách Tin Mừng. Bà sống tại Bêtania, một ngôi làng cách Giêrusalem vài kilômét. Là chị của ông Ladarô và bà Maria, Mácta nổi tiếng là người chu đáo, cần mẫn và tận tâm. Bà cũng là một trong những người đầu tiên đặt niềm tin vào Chúa Giêsu. Trong suốt thời gian rao giảng tại vùng Giêrusalem, Chúa thường xuyên ghé thăm gia đình thân thiết này.

Thánh sử Luca đặc biệt khắc họa chân dung Mácta qua một biến cố quen thuộc. Khi Chúa Giêsu đến nhà, Mácta tất bật lo việc phục vụ, còn Maria ngồi dưới chân Chúa để lắng nghe lời Người. Quá bận rộn, Mácta thưa với Chúa:

“Lạy Thầy, Thầy không để ý sao? Em con để một mình con phục vụ. Xin Thầy bảo em giúp con với.”

Chúa Giêsu dịu dàng đáp:

“Mácta, Mácta ơi! Chị băn khoăn lo lắng nhiều chuyện quá! Chỉ có một chuyện cần thiết mà thôi. Maria đã chọn phần tốt nhất và sẽ không bị lấy đi.”

Qua lời nhắc nhở ấy, Chúa giúp Mácta nhận ra rằng ngay cả những công việc tốt đẹp và đáng quý cũng có thể khiến con người sao lãng đời sống nội tâm nếu thiếu việc lắng nghe Lời Chúa. Đó là lời mời gọi mỗi Kitô hữu luôn biết nuôi dưỡng đời sống thiêng liêng, bởi chính Lời Chúa là nguồn mạch mang lại ý nghĩa cho mọi công việc hằng ngày.

Tuy vậy, Hội Thánh vẫn tôn kính Thánh Mácta như mẫu gương của tinh thần phục vụ và sự siêng năng. Chính lòng quảng đại và sự tận tụy của bà trong việc đón tiếp Chúa đã trở thành hình ảnh đẹp của người môn đệ biết phục vụ bằng tất cả tình yêu.

Vì thế, Mácta và Maria từ lâu đã được xem như hai biểu tượng bổ túc cho nhau trong đời sống Kitô hữu: Mácta tượng trưng cho đời sống hoạt động, còn Maria biểu trưng cho đời sống chiêm niệm. Hai chiều kích ấy không đối nghịch nhưng hỗ trợ và làm phong phú lẫn nhau. Người tín hữu được mời gọi vừa nhiệt thành dấn thân phục vụ, vừa dành thời gian cầu nguyện và lắng nghe tiếng Chúa.

Lời tuyên xưng đức tin của Thánh Mácta

Thánh Mácta còn để lại cho Hội Thánh một chứng tá đức tin hết sức mạnh mẽ. Sau khi em trai là Ladarô qua đời, bà đã chạy ra đón Chúa Giêsu và thưa:

“Lạy Thầy, nếu Thầy có mặt ở đây thì em con đã không chết. Nhưng ngay cả bây giờ, con cũng biết bất cứ điều gì Thầy xin cùng Thiên Chúa, Người cũng sẽ ban cho Thầy.”

Đó đã là một lời tuyên xưng đầy xác tín. Nhưng cuộc đối thoại giữa Chúa Giêsu và Mácta còn đưa đức tin ấy lên một tầm cao hơn.

Chúa phán:

“Em chị sẽ sống lại.”

Mácta đáp:

“Con biết em con sẽ sống lại trong ngày sau hết.”

Bấy giờ, Chúa Giêsu mặc khải chân lý trọng đại:

“Chính Thầy là sự sống lại và là sự sống. Ai tin vào Thầy thì dù đã chết cũng sẽ được sống; và ai sống mà tin vào Thầy sẽ không bao giờ phải chết. Chị có tin điều đó không?”

Mácta tuyên xưng:

“Thưa Thầy, vâng! Con vẫn tin Thầy là Đức Kitô, Con Thiên Chúa, Đấng phải đến thế gian.”

Đây là một trong những lời tuyên xưng đức tin rõ ràng và sâu sắc nhất trong toàn bộ Tin Mừng. Chỉ bằng những lời đơn sơ, người phụ nữ làng Bêtania đã diễn tả trọn vẹn cốt lõi của đức tin Kitô giáo: Chúa Giêsu chính là Đấng Mêsia, Con Thiên Chúa hằng sống. Lời tuyên xưng ấy cũng là lời tuyên xưng của mọi Kitô hữu qua mọi thời đại.

Nguồn gốc lễ kính Thánh Mácta

Theo truyền thống, sau những cuộc bách hại đầu tiên nhằm vào các Kitô hữu, Thánh Mácta cùng với Maria, Ladarô và một số môn đệ khác đã rời quê hương, đến miền Provence của nước Pháp và cập bến Saintes-Maries-de-la-Mer, nơi các ngài tiếp tục loan báo Tin Mừng.

Việc cử hành phụng vụ kính Thánh Mácta được các tu sĩ Phanxicô khởi xướng vào năm 1262, với ngày lễ được ấn định là 29 tháng 7, tám ngày sau lễ kính Thánh Maria Mađalêna theo lịch phụng vụ thời bấy giờ.

Ngày nay, tại Bêtania (nay là El-Azariyeh, nghĩa là “nơi của Ladarô”), khách hành hương vẫn có thể viếng mộ Thánh Ladarô và ngôi thánh đường được xây dựng trên nền những công trình từ thời Byzantine và Thập tự chinh, vốn được dựng trên một kiến trúc cổ hơn nữa. Theo truyền thống, đây chính là nơi từng là ngôi nhà của Mácta, Maria và Ladarô. Ngôi thánh đường có mặt bằng hình thánh giá Hy Lạp, được trang trí bằng nhiều bức khảm đá tuyệt đẹp, tái hiện các biến cố Tin Mừng liên quan đến ba anh chị em là những người bạn thân thiết của Chúa Giêsu.

Chuyển ngữ từ vaticannews.va